Thứ Hai, 26 tháng 7, 2010

Thực phẩm chức năng không giúp trẻ em cao thêm

Sau hàng loạt các loại thực phẩm chức năng quảng cáo có tác dụng giữ mãi tuổi thanh xuân, giảm mập, chữa hết nám da..., gần đây trên thị trường lại xuất hiện loại thực phẩm chức năng được quảng cáo là giúp trẻ tăng trưởng chiều cao.

“M. chiết xuất xương toàn phần, có tác dụng làm tăng trưởng chiều cao, kích thích xương dài ra trong giai đoạn tiền dậy thì, ngăn ngừa thoái hóa khớp, chống loãng xương... Sử dụng cho trẻ em và người lớn trên 6 tuổi”. Đọc những lời quảng cáo trên, theo số điện thoại của công ty, tôi đã gọi đến để được tư vấn về sản phẩm này. Một giọng nữ ở đầu dây bên kia cho biết M. là thực phẩm chức năng nên uống bao lâu cũng được. Khi tôi hỏi con gái tôi 8 tuổi nếu sử dụng loại sản phẩm này sẽ cao thêm được bao nhiêu cm? Cô gái trả lời ít nhất phải uống trong một năm mới có tác dụng. Trung bình chiều cao mỗi năm sẽ tăng được 50% so với mức phát triển bình thường.

Bác sĩ Nguyễn Thị Hoa, Trưởng Khoa Dinh dưỡng Bệnh viện Nhi Đồng 1 TP HCM, khẳng định quảng cáo của sản phẩm M. là sai sự thật vì đến nay trên thế giới chưa có một nghiên cứu về một loại thực phẩm nào có thể giúp trẻ tăng trưởng chiều cao mỗi năm thêm 50% so với mức tăng trưởng bình thường.

Còn theo bác sĩ Đào Thị Yến Phi, Trung tâm Đào tạo cán bộ y tế TP HCM, quảng cáo giúp tăng trưởng chiều cao trong giai đoạn tiền dậy thì sẽ rất khó phân biệt được do thực phẩm hay do sự phát triển chiều cao sinh lý. Từ 8 đến 10 tuổi gọi là giai đoạn tiền dậy thì. Còn giai đoạn dậy thì vào khoảng 11 đến 15 tuổi. Giai đoạn tiền dậy thì và dậy thì, chiều cao của trẻ phát triển rất nhanh, thường gấp đôi chiều cao phát triển hằng năm. Lúc cao điểm có thể phát triển gấp bốn lần bình thường, tức là có thể tăng 10-20 cm mỗi năm chỉ cần cung cấp năng lượng và vận động đầy đủ. Đây là giai đoạn sinh lý mà tất cả trẻ em đều trải qua.

Theo bác sĩ Yến Phi, M. chiết xuất từ xương toàn phần thì đó là can xi, tương đương với canxi trong sữa. Tuy nhiên, bác sĩ Yến Phi vẫn khuyên người tiêu dùng nên uống sữa để bổ sung canxi hơn là uống những loại thực phẩm chức năng vì trong sữa ngoài canxi còn bổ sung các chất khác như chất đạm, vitamin D, chất xơ, các loại vitamin... Phát triển chiều cao không chỉ dựa vào canxi, mà nó phụ thuộc vào rất nhiều chất như vitamin D, vitamin A, các i-ốt, hormone tuyến giáp..., còn nếu chỉ bổ sung mỗi canxi, cơ thể sẽ có nguy cơ bị thiếu các chất khác làm chiều cao không phát triển được đến mức tối ưu. Bác sĩ Nguyễn Thị Hoa còn cho rằng uống loại thực phẩm này trong nhiều năm có nhiều nguy cơ gây bệnh sỏi thận, sỏi mật... Ngay cả với những trẻ trên 6 tuổi mà thiếu canxi (biểu hiện còi cọc, chậm phát triển...) thì cũng nên bổ sung canxi từ sữa và các nguồn thực phẩm tự nhiên như các loại cá ăn được cả xương, tép...

Phó giáo sư, tiến sĩ Trần Đáng, Cục trưởng Cục An toàn Vệ sinh Thực phẩm, cho biết, tại VN đang “bùng nổ “ các công ty sản xuất, kinh doanh và phân phối thực phẩm chức năng. Vì lợi nhuận, không ít công ty đã quảng cáo quá mức công dụng thật sự của thực phẩm chức năng khiến người tiêu dùng hiểu lầm. Phó giáo sư, tiến sĩ Trần Minh Tâm, Viện trưởng Viện Khoa học Công nghệ TP HCM, cho biết lợi dụng sự thiếu thông tin của nhiều người tiêu dùng, không ít nhà sản xuất, kinh doanh đã đưa ra thị trường tiêu thụ những thực phẩm chức năng được “thổi” lên như những thần dược chữa đủ thứ bệnh, kể cả bệnh nan y. Cũng có doanh nghiệp quảng cáo theo kiểu lập lờ để đánh lừa người tiêu dùng.

(Theo Người Lao Động)

Việt Báo (Theo_VnMedia)
Thuc pham chuc nang

Thực phẩm chức năng dùng để... đặt âm đạo(!?)

Thuc pham chuc nang dung de dat am dao
Sản phẩm Khang Mỹ Đơn bày bán ngoài hành lang của phòng Hội thảo “Thực phẩm chức năng - doanh nghiệp và người tiêu dùng”.

Thực phẩm chức năng vẫn tưởng dùng để ăn nhưng hóa ra có những thứ lại dùng để đặt vào ... âm đạo. Và lạ là nó vẫn được cơ quan chức năng cấp phép để trở thành một loại thực phẩm (!?).

Thực phẩm lại… chữa phụ khoa

Ngày 17/7, Cục An toàn vệ sinh thực phẩm tổ chức hội thảo “Thực phẩm chức năng - doanh nghiệp và người tiêu dùng” để “ca ngợi” những lợi ích, hiệu quả của thực phẩm chức năng (TPCN) đối với sức khoẻ con người. Song bên lề hội thảo lại “nóng bỏng” những lời bàn tán về tác dụng thật sự và việc quản lý đối với TPCN.

Tại hành lang hội nghị, có rất nhiều công ty trưng bày mặt hàng TPCN, trong đó đặc biệt nhất là sản phẩm Khang Mỹ Đơn của Cty cổ phần đầu tư và phát triển quốc tế Monjoin VN. Điều đặc biệt đó là Khang Mỹ Đơn - một loại TPCN không phải dùng để ăn, uống mà dùng để đặt vào âm đạo của phụ nữ.

Trong tờ rơi của sản phẩm có quảng cáo rất rõ: “Khang Mỹ Đơn có tác dụng bổ sung các nội tiết tố, chống lão hoá, kéo dài tuổi mãn kinh, bài tiết các tạp chất bẩn, làm sạch âm đạo và tử cung, ngăn chặn sự phát triển các mầm bệnh trong âm đạo... Cách dùng: Sản phẩm được đặt vào âm đạo...”.

Theo lời giới thiệu của nhân viên Cty, Khang Mỹ Đơn là viên hình con nhộng, dùng để đặt vào âm đạo và đi kèm với viên đặt là tinh dầu bảo dưỡng làm đẹp. Loại tinh dầu này dùng để xoa bụng dưới vị trí hai bên hố chậu, tinh dầu sẽ thấm sâu vào hai buồng trứng sẽ có tác dụng tăng cường nội tiết, điều hoà hệ thống sinh dục phụ nữ... Giá bán sản phẩm này khá đắt: 240.000đ/hộp 3 viên đặt, 240.000đ/lọ tinh dầu.

Thành phần của sản phẩm chủ yếu là các dược liệu đông y: Tàng hoa hồng, cương đảm, huyết kiệt, hoàng cầm... Điều đáng nói nữa là trong tờ giải đáp thắc mắc khi sử dụng sản phẩm Khang Mỹ Đơn, có nói đến rất nhiều “tác dụng phụ” như: Khi sử dụng Khang Mỹ Đơn sẽ có cảm giác đau lưng, đau bụng, chóng mặt, mất ngủ, ngứa, sưng, tức máu, tiết dịch âm đạo nhiều hơn, có vết máu đặc tiết ra...Và lời giải thích cho những hiện tượng bất thường đó khi dùng là do phát huy tác dụng?

Đáng ngại nữa là sản phẩm được khuyên dùng lâu dài, để bảo vệ sức khoẻ dùng 1-2 viên mỗi tháng....Sản phẩm này đã được Bộ Y tế chứng nhận đạt tiêu chuẩn và cấp phép lưu hành.

Vì sao Cục An toàn vệ sinh thực phẩm (ATVSTP) lại cấp phép cho 1 loại TPCN có cách dùng kỳ lạ như vậy. Với những lời quảng cáo của sản phẩm thì có thể hiểu đó như là một loại thuốc chữa bệnh phụ nữ. Và chắc chắn rằng không ít phụ nữ khi có ý định dùng sản phẩm, sẽ “rùng mình” về cách sử dụng sản phẩm.

Cục An toàn vệ sinh thực phẩm “bị ép” cấp phép?

Nói đến thực phẩm, trong đó có cả TPCN thì có nghĩa đó là đồ ăn, thức uống chứ không thể là thứ dùng để đặt vào những vị trí khác trên cơ thể con người. Vì sao Cục ATVSTP - với chức năng là cấp phép và quản lý các loại thực phẩm - lại cấp phép cho lưu hành Khang Mỹ Đơn là một loại TPCN.

Ngay trong bài nói của ông Trần Đáng - Cục trưởng Cục ATVSTP - tại hội thảo có nói tới 7 nhóm TPCN, thì không có nhóm nào có loại TPCN dùng để “đặt âm đạo”.

Giải thích về việc cho lưu hành Khang Mỹ Đơn, ông Nguyễn Văn Dũng, Trưởng phòng cấp phép và đăng ký chất lượng, Cục ATVSTP cho biết: “Trước khi Khang Mỹ Đơn được cấp phép lưu hành, đã có nhiều bàn cãi. Chính Cục ATVSTP sau khi cho phép Khang Mỹ Đơn ra thị trường 1 tháng đã vội vã ra lệnh thu hồi. Trước đề nghị của Cty, Bộ Y tế đã yêu cầu Cục Quản lý dược, Cục ATVSTP, Vụ Y học cổ truyền “họp” lại để xem xét Khang Mỹ Đơn là thuốc hay thực phẩm. Cục Quản lý dược cho rằng, Khang Mỹ Đơn tại nước sở tại (Trung Quốc) cấp phép là sản phẩm bổ sung sức khoẻ chứ không phải là thuốc, thì VN không thể cho là thuốc được. Căn cứ trên hồ sơ của sản phẩm, 3 đơn vị trên đã thống nhất giao cho Cục ATVSTP cấp phép với tên gọi là sản phẩm bổ sung sức khoẻ chứ không gọi là TPCN...”.

Như vậy, có thể hiểu là Cục ATVSTP bị “ép” phải cấp giấy phép lưu hành cho Khang Mỹ Đơn. Trên thực tế, tên gọi “sản phẩm bổ sung sức khoẻ” đã không ai biết đến. Khi Khang Mỹ Đơn trưng bày sản phẩm tại Hội thảo về TPCN thì ai cũng hiểu đó là TPCN. Hơn nữa, những nhân viên của Cty vẫn “nhập nhằng” giới thiệu với khách hàng khi là TPCN, khi là thuốc bởi các công dụng “kỳ diệu” chữa bệnh phụ khoa.

Theo Ngọc Phương

Lao động

Việt Báo (Theo_DanTri)
Thuc pham chuc nang

Lạm dụng thực phẩm chức năng có thể gây hại cho sức khỏe

Sáng 17.7, Hội thảo về thực phẩm chức năng đã được Cục An toàn vệ sinh thực phẩm tổ chức tại Hà Nội. Theo Phòng Đăng ký cấp phép (Cục ATVSTP), số sản phẩm thực phẩm chức năng đang tăng nhanh trong thời gian gần đây.

Trong 6 tháng đầu năm 2007 đã có 5.000 sản phẩm thực phẩm công bố chất lượng, trong đó khoảng 600 là sản phẩm chức năng. Ông Nguyễn Văn Dũng, Trưởng phòng Đăng ký cấp phép (Cục ATVSTP) cho biết: việc bùng nổ thực phẩm chức năng và tình trạng quảng cáo quá mức có thể dẫn đến sự ngộ nhận của người tiêu dùng và lạm dụng.

Theo ông Đỗ Gia Phan (Hội Bảo vệ người tiêu dùng VN): một số nghiên cứu cho biết, với cùng loại thực phẩm chức năng có tác dụng phòng ngừa ung thư, nhưng nếu được sử dụng liều tập trung cao thì lại có thể gây tác dụng ngược lại - trở thành tác nhân gây ung thư.

Nam Sơn

Việt Báo (Theo_Thanh_Nien)
Thuc pham chuc nang

TP HCM: Thực phẩm chức năng bị "biến" thành thuốc

TP HCM Thuc pham chuc nang bi bien thanh thuoc
Ảnh minh họa

Ngày 8/10, thanh tra đã phát hiện nhiều loại thực phẩm chức năng được quảng cáo “thổi phồng” thành thuốc chữa ung thư cổ tử cung, ung thư gan tại văn phòng Công ty cổ phần Liên kết - Trí thức (TP HCM).

Đoàn thanh tra gồm đại diện Bộ Y tế, Bộ Công thương và Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch. Theo ghi nhận của đoàn, văn phòng Công ty cổ phần Liên kết - Trí thức (13 Trần Khánh Dư, phường Tân Định, quận 1) chỉ được phép giao dịch và tiếp thị nhưng lại kinh doanh thực phẩm chức năng không có hóa đơn, giấy chứng nhận đủ điều kiện vệ sinh an toàn thực phẩm…

Văn phòng trên còn bị bắt quả tang đang bán 10 hộp keo dán Kinotakara, quảng cáo có tác dụng thanh lọc máu huyết, đẩy lùi chất độc cơ thể, nhưng không xuất hóa đơn. Công ty cũng bán các thực phẩm chức năng nhập khẩu như K-Liquid organic Spirulina, K- Liquid chlorophyll và K Bio Green nhưng chưa xuất trình được hồ sơ công bố tiêu chuẩn sản phẩm, giấy chứng nhận kiểm tra đối với ba sản phẩm này.

Đoàn thành tra đã yêu cầu văn phòng Công ty Liên kết - Trí thức tạm dừng kinh doanh và ngừng ngay việc phát tán các tài liệu quảng cáo sản phẩm.

Trước đó, ngày 6/10, đoàn cũng thanh tra tại Công ty Cổ phần tài chánh - đầu tư Chu Việt, quận Phú Nhuận, chuyên kinh doanh cao ngựa và phát hiện công ty này không có đầy đủ hóa đơn của các loại xương dùng trong chế biến cao, không tự sản xuất mà chỉ nấu cao từ mẫu cao thô mua từ Hà Tây. Cũng trong đợt thanh tra, đoàn còn phát hiện nhiều mẫu quảng cáo của công ty Chu Việt có nội dung chưa đăng ký.

Quảng cáo thực phẩm chức năng cũng phải đăng ký

Trước tình trạng các loại thực phẩm chức năng bị cường điệu tác dụng, gây hiểu lầm là nó có hiệu quả như thuốc chữa bệnh, Bộ Y tế vừa có văn bản nhấn mạnh: Các sản phẩm trong lĩnh vực y tế, bao gồm cả thực phẩm chức năng nếu muốn quảng cáo phải làm hồ sơ đăng ký để cơ quan y tế thẩm định.

Theo Thứ trưởng Cao Minh Quang, mặc dù quy định trên đã có từ năm 2004 nhưng đến nay vẫn thường xuyên xảy ra tình trạng quảng cáo thực phẩm chức năng khi chưa đăng ký, hoặc quảng cáo không đúng với nội dung đã được cơ quan y tế thẩm định.

Bộ Y tế đề nghị các cơ quan truyền thông chỉ ký hợp đồng quảng cáo loại sản phẩm trên khi có giấy tiếp nhận hồ sơ đăng ký quảng cáo của cơ quan y tế và theo đúng nội dụng đã thẩm định.

Nhóm thực phẩm có bằng chứng đáng tin cậy nhất:
(Hội đồng Khoa học và Sức khỏe Mỹ xếp loại)

- Kẹo nhai không đường và kẹo cứng làm từ loại đường có gốc rượu (không gây sâu răng).

- Những loại làm giảm cholesterol và giảm nguy cơ bệnh tim mạch. Trong đó có sản phẩm chế biến thô của yến mạch giàu chất xơ không tan và stanol ester; thực phẩm có chất xơ psyllium hòa tan; những thực phẩm chế biến thô từ đậu nành và từ đạm đậu nành có hoạt chất stanol ester, saponins, isoflavones, daidzein và genistein; bơ thực vật có bổ sung stanol thực vật hoặc sterol esters.

Nhóm có bằng chứng đủ độ tin cậy:

- Cá nhiều mỡ chứa acid béo omega-3 giúp giảm nguy cơ bệnh tim mạch.

Nhóm có bằng chứng ở mức vừa phải:

- Tỏi có các hợp chất lưu huỳnh hữu cơ như diallyl sulfide làm giảm cholesterol máu...

- Nước ép trái cranberry chứa proanthocyanidins làm giảm nguy cơ nhiễm trùng đường tiểu.

Nhóm có bằng chứng chưa đủ tin cậy, cần nghiên cứu thêm:

- Trà xanh chứa catechins làm giảm nguy cơ mắc bệnh ung thư đường tiêu hóa.

- Lycopene trong cà chua và các sản phẩm từ cà chua giúp giảm nguy cơ một số bệnh ung thư, đặc biệt là ung thư tiền liệt tuyến.

Nhóm còn tranh cãi nhiều:


- Rau có lá màu xanh đậm chứa lutein làm giảm nguy cơ bệnh thoái hóa võng mạc.

- Thịt và các sản phẩm chế biến từ sữa chứa acid béo CLA (conjugated linoleic acid) rất có ích cho sức khỏe và làm giảm nguy cơ ung thư.

- Các loại rau họ cải (bông cải xanh, cải bẹ...) chứa hoạt chất sulphoraphane có tác dụng trung hòa các gốc tự do, làm giảm nguy cơ mắc bệnh ung thư.

- Probiotics (ví dụ vi khuẩn lactobacillus) có lợi cho đường tiêu hóa và chức năng miễn dịch.

Như vậy, theo trình tự từ trên xuống thì các nhóm xếp đầu tiên được xác định là có lợi ích rõ ràng. Còn những nhóm sau đòi hỏi chúng ta thận trọng, cân nhắc giữa mục đích phòng chống bệnh tật hoặc tăng cường sức khỏe với tình hình tài chính. Có thể tranh thủ “cơ hội khác” để phòng chống bệnh tốt hơn.

Có phải dùng càng nhiều thực phẩm chức năng thì càng tốt? Thực ra, một chế độ ăn cân đối sẽ có lợi hơn một chế độ ăn có nhiều thực phẩm chức năng nhưng không cân đối. Chính việc quan trọng hóa vai trò phòng chống bệnh của loại thực phẩm này đã gây bối rối và nhầm lẫn cho người tiêu dùng.

Như vậy, bạn nên chọn mua những thương hiệu sản phẩm có uy tín và đọc kỹ các thông tin xác nhận về lợi ích cho sức khỏe. Tốt hơn hết là tự xây dựng cho mình một chế độ ăn cân đối và tạo một nếp sống năng động, lành mạnh.


(Theo SK & ĐS)

(Theo VNE)

Việt Báo (Theo_VnMedia)
Thuc pham chuc nang

Thực phẩm chức năng là gì?

Đó là loại thực phẩm không chỉ cung cấp dinh dưỡng cơ bản mà còn có chức năng phòng chống bệnh tật và tăng cường sức khỏe nhờ các chất chống oxy hóa (beta-caroten, lycopen, lutein, vitamin C, vitamin E...), chất xơ và một số thành phần khác.

Những điều cần biết về thực phẩm chức năng

Loại thực phẩm chức năng được kể đến đầu tiên là những thực phẩm mà khi ở dạng tự nhiên đã có những hoạt chất có lợi với lượng lớn. Tiếp đó là nhóm thực phẩm có ít hoạt chất hơn, phải bổ sung hoặc tinh chế cô đặc lại ở dạng dễ sử dụng, hay gây biến đổi gene để tăng hàm lượng một số chất có lợi.

Có thể dễ dàng nhận biết những thực phẩm chức năng ở dạng tự nhiên được sử dụng hằng ngày. Nhưng với những thực phẩm có bổ sung và biến đổi, bạn phải biết cách đọc nhãn bao bì thực phẩm (với điều kiện chúng phải qua kiểm duyệt một cách nghiêm túc và được sản xuất bởi những công ty uy tín).

Ở Mỹ, hiện nay, thực phẩm chức năng thường được đóng gói giống như những thực phẩm thông thường và trên bao bì cung cấp 2 loại thông tin: xác nhận có lợi cho sức khỏe (health claims) và xác nhận về cấu trúc/chức năng” (structure/function claims).

Những thực phẩm được xác nhận có lợi cho sức khỏe phải được cơ quan y tế chứng nhận trước khi đưa ra thị trường tiêu thụ. Còn những thực phẩm có xác nhận về cấu trúc/chức năng dùng để chuyển tải những lợi ích tiềm tàng (chứ chưa chắc chắn) của loại thực phẩm đó đối với sức khỏe con người. Ví dụ “có thể giúp hỗ trợ tiêu hóa” là nội dung thuộc dạng thứ hai, không đòi hỏi có xác nhận của Cơ quan Quản lý thuốc và thực phẩm Mỹ (FDA), nhưng nhà sản xuất phải xuất trình đầy đủ tài liệu để chứng minh khi đăng ký sản phẩm.

Hiện nay, các nước tiên tiến như Nhật, Anh và Mỹ vẫn đang nỗ lực để ngày càng hoàn thiện hệ thống phân loại, quản lý và phân phối thực phẩm chức năng đến người tiêu dùng. Tuy nhiên đến nay, thế giới vẫn chưa có một định nghĩa chung về nó vì còn một số thực phẩm muốn dán nhãn với định danh này nhưng không trải qua một thử nghiệm hoặc tuân theo tiêu chuẩn nào.

Mặt khác, cũng có một số kiểu “luồn lách”, ví dụ như các thực phẩm chức năng gắn tên “thực phẩm chữa bệnh” (medical foods) sẽ tránh được quy định của FDA, hoặc có trường hợp nhà sản xuất bổ sung thêm một số chất có lợi cho sức khỏe vào các sản phẩm giàu chất béo, cholesterol, đường... để bán ở dạng thực phẩm chức năng. Trên thực tế, mỗi năm ở Mỹ vẫn có hàng nghìn người tiêu dùng than phiền về chất lượng và tính an toàn của chủng loại thực phẩm này.

Do đó, điều quan trọng là phải phân biệt những thực phẩm chức năng có ích đã được khoa học chứng minh khá đầy đủ với những loại cần nghiên cứu thêm. Không nên vội vàng sử dụng khi mới chỉ có kết quả của một vài nghiên cứu ban đầu.

Dựa trên mức độ tin cậy của các bằng chứng khoa học từ nhiều đến ít, Hội đồng Khoa học và Sức khỏe Mỹ đã xếp loại các thực phẩm chức năng như sau:

Nhóm thực phẩm có bằng chứng đáng tin cậy nhất

- Kẹo nhai không đường và kẹo cứng làm từ loại đường có gốc rượu (không gây sâu răng).

- Những loại làm giảm cholesterol và giảm nguy cơ bệnh tim mạch. Trong đó có sản phẩm chế biến thô của yến mạch giàu chất xơ không tan và stanol ester; thực phẩm có chất xơ psyllium hòa tan; những thực phẩm chế biến thô từ đậu nành và từ đạm đậu nành có hoạt chất stanol ester, saponins, isoflavones, daidzein và genistein; bơ thực vật có bổ sung stanol thực vật hoặc sterol esters.

Nhóm có bằng chứng đủ độ tin cậy

- Cá nhiều mỡ chứa axit béo omega-3 giúp giảm nguy cơ bệnh tim mạch.

Nhóm có bằng chứng ở mức vừa phải

- Tỏi có các hợp chất lưu huỳnh hữu cơ như diallyl sulfide làm giảm cholesterol máu...

- Nước ép trái cranberry chứa proanthocyanidins làm giảm nguy cơ nhiễm trùng đường tiểu.

Nhóm có bằng chứng chưa đủ tin cậy, cần nghiên cứu thêm

- Trà xanh chứa catechins làm giảm nguy cơ mắc bệnh ung thư đường tiêu hóa.

- Lycopene trong cà chua và các sản phẩm từ cà chua giúp giảm nguy cơ một số bệnh ung thư, đặc biệt là ung thư tiền liệt tuyến.

Nhóm còn tranh cãi nhiều

- Rau có lá màu xanh đậm chứa lutein làm giảm nguy cơ bệnh thoái hóa võng mạc.

- Thịt và các sản phẩm chế biến từ sữa chứa axit béo CLA (conjugated linoleic acid) rất có ích cho sức khỏe và làm giảm nguy cơ ung thư.

- Các loại rau họ cải (bông cải xanh, cải bẹ...) chứa hoạt chất sulphoraphane có tác dụng trung hòa các gốc tự do, làm giảm nguy cơ mắc bệnh ung thư.

- Probiotics (ví dụ vi khuẩn lactobacillus) có lợi cho đường tiêu hóa và chức năng miễn dịch.

Như vậy, theo trình tự từ trên xuống thì các nhóm xếp đầu tiên được xác định là có lợi ích rõ ràng. Còn những nhóm sau đòi hỏi chúng ta thận trọng, cân nhắc giữa mục đích phòng chống bệnh tật hoặc tăng cường sức khỏe với tình hình tài chính. Có thể tranh thủ “cơ hội khác” để phòng chống bệnh tốt hơn.

Có phải dùng càng nhiều thực phẩm chức năng thì càng tốt?

Thực ra, một chế độ ăn cân đối sẽ có lợi hơn một chế độ ăn có nhiều thực phẩm chức năng nhưng không cân đối. Chính việc quan trọng hóa vai trò phòng chống bệnh của loại thực phẩm này đã gây bối rối và nhầm lẫn cho người tiêu dùng.

Như vậy, bạn nên chọn mua những thương hiệu sản phẩm có uy tín và đọc kỹ các thông tin xác nhận về lợi ích cho sức khỏe. Tốt hơn hết là tự xây dựng cho mình một chế độ ăn cân đối và tạo một nếp sống năng động, lành mạnh.

Theo Sức khỏe & Đời sống

Thuc pham chuc nang

Tìm hiểu thêm về thực phẩm chức năng

Sống khỏe mạnh và trường thọ luôn là ước mơ và mục đích vươn đến của con người. Từ ăn đủ no, ăn ngon, con người còn tiến tới tầm cao hơn là ăn để phòng và trị bệnh. Trong vô số các thực phẩm để lựa chọn, những loại có tác dụng phòng chống bệnh tật đang là mối quan tâm của rất nhiều người. Để giúp bạn đọc hiểu biết thêm về các loại thực phẩm chức năng và cách chọn lựa, chúng tôi xin giới thiệu một số thông tin về loại thực phẩm này.

Thực phẩm chức năng (TPCN) là gì?

Bên cạnh nhiệm vụ cung cấp các chất dinh dưỡng cơ bản cho cơ thể, một số thực phẩm còn có vai trò “chức năng”, nghĩa là chức năng phòng chống bệnh tật và tăng cường sức khỏe chủ yếu nhờ vào những thành phần có tác dụng chống oxy hóa (beta-caroten, lycopen, lutein, vitamin C, vitamin E...), chất xơ và một số hoạt chất khác. Trong bảng phân loại thực phẩm hiện nay của Mỹ, được kể đến đầu tiên là những thực phẩm ở dạng tự nhiên đã có những hoạt chất có lợi với lượng nhiều; Tiếp đó là nhóm thực phẩm chỉ có những hoạt chất với lượng ít và được bổ sung thêm, hoặc tinh chế cô đặc lại ở dạng dễ sử dụng, hoặc gây biến đổi gen để tăng hàm lượng một số chất có lợi.

Cách nhận biết các thực phẩm chức năng

Có thể dễ dàng nhận biết những thực phẩm ở dạng tự nhiên sử dụng hàng ngày. Nhưng với những thực phẩm có bổ sung và biến đổi, đòi hỏi chúng ta phải biết cách đọc nhãn bao bì thực phẩm, với điều kiện chúng phải qua kiểm duyệt một cách nghiêm túc và được sản xuất bởi những công ty uy tín.

Hiện nay, TPCN được quan tâm là loại đóng gói giống như những thực phẩm thông thường và trên bao bì cung cấp 2 loại thông tin. Thông tin thứ nhất có nội dung là “xác nhận có lợi cho sức khỏe” (health claims) và thứ hai là “xác nhận về cấu trúc/ chức năng” (structure/function claims). Những thực phẩm được xác nhận có lợi cho sức khỏe phải được Cơ quan Thuốc và Thực phẩm Hoa Kỳ (FDA) chứng nhận trước khi đưa ra thị trường tiêu thụ. Còn những thực phẩm có xác nhận về cấu trúc/ chức năng dùng để chuyển tải những lợi ích tiềm tàng (chứ chưa chắc chắn) của loại thực phẩm đó đối với sức khỏe con người. Ví dụ “có thể giúp hỗ trợ tiêu hóa” là nội dung thuộc dạng thứ hai, không đòi hỏi có xác nhận của FDA, nhưng nhà sản xuất phải xuất trình đầy đủ tài liệu để chứng minh khi đăng ký sản phẩm.

Hiện nay, các nước tiên tiến như Nhật, Anh và Mỹ vẫn đang nỗ lực để ngày càng hoàn thiện hệ thống phân loại, quản lý và phân phối TPCN đến người tiêu dùng. Tuy nhiên đến nay, thế giới vẫn chưa có một định nghĩa chung về TPCN vì còn một số thực phẩm muốn dán nhãn với định danh này nhưng không trải qua một thử nghiệm hoặc tuân theo tiêu chuẩn nào. Mặt khác, cũng có một số kiểu “luồn lách”, ví dụ như các TPCN được gắn tên “thực phẩm chữa bệnh” (medical foods) sẽ tránh được quy định của FDA, hoặc có trường hợp nhà sản xuất bổ sung thêm một số chất có lợi cho sức khỏe vào các sản phẩm giàu chất béo, cholesterol, đường... để bán ở dạng TPCN. Thực tế, mỗi năm vẫn có hàng ngàn người tiêu dùng than phiền về chất lượng và tính an toàn của chủng loại thực phẩm này. Do đó, điều quan trọng là chúng ta cần nhận biết những TPCN có ích đã được khoa học chứng minh khá đầy đủ với những loại TPCN cần phải nghiên cứu thêm, để không vội vàng sử dụng khi mới chỉ có kết quả của một vài nghiên cứu ban đầu.

Dựa trên mức độ tin cậy của các bằng chứng khoa học từ nhiều đến ít, các TPCN đã được Hội đồng Khoa học và Sức khỏe Hoa Kỳ xếp loại như sau:

Nhóm thực phẩm có bằng chứng đáng tin cậy nhất gồm

- Kẹo nhai không đường và kẹo cứng làm từ loại đường có gốc rượu sẽ không gây sâu răng.

- Những loại làm giảm cholesterol và giảm nguy cơ bệnh tim mạch (trong đó có sản phẩm chế biến thô của yến mạch giàu chất xơ không tan và stanol ester; Thực phẩm có chất xơ psyllium hòa tan; Những thực phẩm chế biến thô từ đậu nành và từ đạm đậu nành có hoạt chất stanol ester, saponins, isoflavones, daidzein và genistein; Margarines có bổ sung stanol thực vật hoặc sterol esters.

Nhóm có bằng chứng đủ độ tin cậy gồm: Cá nhiều mỡ chứa acid béo omega-3 giúp giảm nguy cơ bệnh tim mạch.

Nhóm có bằng chứng ở mức vừa phải:

- Tỏi có các hợp chất lưu huỳnh hữu cơ như diallyl sulfide làm giảm cholesterol máu...

- Nước ép trái cranberry chứa proanthocyanidins làm giảm nguy cơ nhiễm trùng đường tiểu.

Nhóm có bằng chứng chưa đủ tin cậy, cần nghiên cứu thêm:

- Trà xanh chứa catechins làm giảm nguy cơ mắc bệnh ung thư đường tiêu hóa.

- Lycopene trong cà chua và các sản phẩm từ cà chua giúp giảm nguy cơ một số bệnh ung thư, đặc biệt là ung thư tiền liệt tuyến.

Nhóm còn tranh cãi nhiều:

- Rau có lá màu xanh đậm chứa lutein làm giảm nguy cơ bệnh thoái hóa võng mạc.

- Thịt và các sản phẩm chế biến từ sữa chứa acid béo CLA (conjugated linoleic acid) rất có ích cho sức khỏe và làm giảm nguy cơ ung thư.

- Các loại rau họ cải (bông cải xanh, cải bẹ...) chứa hoạt chất sulphoraphane có tác dụng trung hòa các gốc tự do, làm giảm nguy cơ mắc bệnh ung thư.

- Probiotics (ví dụ vi khuẩn lactobacillus) có lợi cho đường tiêu hóa và chức năng miễn dịch.

Như vậy, theo trình tự từ trên xuống thì các nhóm xếp đầu tiên được xác định là có lợi ích rõ ràng, còn những nhóm sau đòi hỏi chúng ta cần thận trọng, cân nhắc giữa mục đích phòng chống bệnh tật hoặc tăng cường sức khỏe với tình hình tài chính hoặc tranh thủ “cơ hội khác” để phòng chống bệnh tốt hơn.

Có phải dùng càng nhiều thực phẩm chức năng thì càng tốt?

Một chế độ ăn cân đối sẽ có lợi hơn một chế độ ăn có nhiều TPCN nhưng không cân đối. Chính việc quan trọng hóa vai trò phòng chống bệnh của TPCN cũng như những hướng dẫn về TPCN không nhất quán sẽ gây bối rối và nhầm lẫn cho người tiêu dùng.

Như vậy, bạn nên chọn mua những thương hiệu sản phẩm TPCN có uy tín và đọc kỹ các thông tin xác nhận về lợi ích cho sức khỏe. Tốt hơn hết hãy tự xây dựng cho mình một chế độ ăn cân đối và tạo một nếp sống năng động, lành mạnh.

Theo SK&ĐS

Việt Báo (Theo_Thanh_Nien)
Thuc pham chuc nang

“Loạn” thực phẩm chức năng

Loan thuc pham chuc nang
Một loại thực phẩm chức năng được bày bán.

- Thanh tra Sở Y tế Hà Nội vừa tiến hành kiểm tra việc sản xuất và lưu hành sản phẩm thực phẩm chức năng trên địa bàn Hà Nội và đã phát hiện ra nhiều sai phạm trong sản xuất và quảng cáo sản phẩm này.

“Quảng cáo” chữa bách bệnh

Sản phẩm “Viên rong biển” của Công ty TNHH Thanh An (Trụ sở tại phố Nguyễn Sơn, quận Long Biên) được quảng cáo hết sức "kêu" như: bổ sung dưỡng chất cho cơ thể, chống loãng xương, táo bón, lợi tiểu, trĩ, ngăng ngừa chứng huyết khối tác nhân gây tắc nghẽn mạch máu; giảm Cholesterol (tác nhân gây xơ vữa động mạch), phòng chống ung thư dạ dày, trị bướu cổ, đại tràng, tràng nhạc, thải độc, xám da, lọc máu, giảm béo, viêm gan B,...Rồi thì sản phẩm có lợi đối với bệnh nhân đái tháo đường, người béo phì, huyết áp, tim mạch... Những lời quảng cáo về công dụng của loại thực phẩm này đã lừa được khá nhiều người tiêu dùng. Công dụng thực của "Viên rong biển" theo chứng nhận của Cục Vệ sinh an toàn thực phẩm gồm các thành phần: Rong biển, citric acid và tinh bột sắn, vì vậy “Viên rong biển” chỉ được công nhận là loại có nhiều vi chất dinh dưỡng, nên dùng tốt cho người suy nhược cơ thể do dinh dưỡng không cân đối. Ngoài ra, cung cấp một chất xơ tự nhiên cao nên giúp ổn định hoạt động của bộ máy tiêu hoá, đặc biệt là đại tràng.

Một sản phẩm khác có nhãn “Thực phẩm chức năng dành cho người tiểu đường, tim mạch, huyết áp” được cơ quan chức năng chứng nhận về công dụng là: “Dùng cho người tiểu đường, huyết áp, tim mạch thay thế một phần hay toàn bộ khẩu phẩn ăn hàng ngày của các đối tượng trên”. Tuy nhiên trên nhãn mác của sản phẩm này, nhà sản xuất lại “nói khoác” thêm công dụng: “Người không mắc các bệnh trên ăn thực phẩm này phòng ngừa được các bệnh tiểu đường, tim mạch, huyết áp, ung thư, loãng xương, giữ cho cơ thể trẻ lâu. Ngoài ra, nhà sản xuất còn khuyến cáo, nên ăn thêm bột ngũ cốc ăn kiêng cho người tiểu đường hoặc sữa đậu nành sen dừa để tăng tác dụng trị ho lâu ngày, chữa đại tràng dạ dày, tê buốt chân tay, người đi mất thăng bằng...”.

Người tiêu dùng nên thận trọng

Theo Thông tư số 08 của Bộ Y tế về hướng dẫn việc quản lý sản phẩm thực phẩm chức năng, thì thực phẩm chức năng là thực phẩm dùng để hỗ trợ chức năng của các bộ phận trong cơ thể người, có tác dụng dinh dưỡng, tạo cho cơ thể tình trạng thoải mái, giảm suy nhược cơ thể và tăng cường sức đề kháng giảm nguy cơ gây bệnh. Thực phẩm chức năng tuỳ theo hàm lượng, công dụng, vi chất dinh dưỡng và hướng dẫn sử dụng còn có tên gọi khác là thực phẩm bổ sung vi chất dinh dưỡng, thực phẩm bổ sung, thực phẩm bảo vệ sức khoẻ, thực phẩm vi chất dinh dưỡng y học. Nội dung ghi nhãn mác của thực phẩm chức năng phải đáp ứng các điều kiện theo quy định của Pháp luật về nhãn mác và điều kiện cụ thể, chẳng hạn phải ghi tên nhóm sản phẩm, đối tượng sử dụng, công dụng của sản phẩm, liều lượng, chống chỉ định, các lưu ý đặc biệt hoặc tác dụng phụ của sản phẩm... Đối với thực phẩm chứa hoạt chất sinh học, trên nhãn hoặc nhãn phụ bắt buộc phải ghi dòng chữ: “Thực phẩm này không phải là thuốc, không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh”. Trên nhãn sản phẩm này cũng không được ghi chỉ định điều trị bất kỳ một bệnh cụ thể nào hoặc sản phẩm có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh.

Hiện nay, trên thị trường ngày càng xuất hiện nhiều loại thực phẩm chức năng, chúng cũng có những công dụng nhất định đối với sức khoẻ con người nhưng tác dụng của chúng khá hạn chế, khác xa lời quảng cáo. Qua đợt kiểm tra của cơ quan chức năng cho thấy các mặt hàng này có nhiều vấn đề về vệ sinh an toàn thực phẩm. Vì vậy, ngoài sự quản lý của cơ quan y tế thì người tiêu dùng nên thận trọng khi chọn mua các loại thực phẩm chức năng đang bán trên thị trường, tránh tình trạng “tiền mất tật mang”.

Bài, ảnh: N.Hiếu

Việt Báo (Theo_VnMedia)
Thuc pham chuc nang